Στρεπτόκοκκος: συμπτώματα, πόσο κρατά και στρεπτόκοκκος στα παιδιά

Ο στρεπτόκοκκος της ομάδας Α είναι η πιο συχνή βακτηριακή αιτία πονόλαιμου, ιδιαίτερα στα παιδιά σχολικής ηλικίας. Συνήθως προκαλεί ξαφνικό πονόλαιμο με πυρετό, χωρίς τον τυπικό βήχα του κρυολογήματος. Στο άρθρο θα βρείτε τα συμπτώματα του στρεπτόκοκκου, πόσο κρατά, πώς μεταδίδεται και πότε πρέπει να δει γιατρό το παιδί.

Τι είναι ο στρεπτόκοκκος

Είναι βακτήριο (Streptococcus pyogenes) που ζει στον φάρυγγα και στο δέρμα. Προκαλεί στρεπτοκοκκική φαρυγγοαμυγδαλίτιδα, ιμπετίγο και, σε μερικά παιδιά, οστρακιά. Οι περισσότεροι πονόλαιμοι όμως οφείλονται σε ιούς, γι' αυτό η διάγνωση γίνεται από γιατρό, συνήθως με γρήγορο τεστ ή καλλιέργεια από τον φάρυγγα.

Συμπτώματα του στρεπτόκοκκου

• Ξαφνικός, έντονος πονόλαιμος και πόνος στην κατάποση.
• Πυρετός.
• Κόκκινες, διογκωμένες αμυγδαλές, συχνά με λευκά ή κίτρινα στίγματα.
• Επώδυνοι, διογκωμένοι λεμφαδένες στον λαιμό.
• Πονοκέφαλος, κόπωση.
• Στα παιδιά: κοιλιακός πόνος, ναυτία ή έμετος.
• Συνήθως απουσία βήχα και καταρροής.

Στην οστρακιά εμφανίζεται επιπλέον κοκκινωπό εξάνθημα με τραχιά αίσθηση σαν γυαλόχαρτο, κυρίως στον κορμό, και «φραουλί» γλώσσα.

Στρεπτόκοκκος ή ιογενής πονόλαιμος;

Ο πίνακας είναι ενδεικτικός: δεν ξεχωρίζουν με σιγουριά μόνο με τα συμπτώματα.

Πόσο κρατά

Χωρίς αγωγή, τα συμπτώματα υποχωρούν συνήθως μέσα σε 3 έως 7 ημέρες. Η αγωγή, όταν την κρίνει αναγκαία ο γιατρός, περιορίζει τη διάρκεια και τον κίνδυνο επιπλοκών και τη μετάδοση. Με αντιβιοτική αγωγή, όταν τη συνταγογραφήσει ο γιατρός, ο ασθενής παύει συνήθως να είναι μεταδοτικός 12 έως 24 ώρες μετά την έναρξή της, εφόσον δεν έχει πυρετό (CDC: τουλάχιστον 12 ώρες· NHS για την οστρακιά: 24 ώρες). Χωρίς αγωγή μπορεί να παραμείνει μεταδοτικός για περισσότερο διάστημα.

Πώς μεταδίδεται

Με σταγονίδια από βήχα και φτέρνισμα, με στενή επαφή και με κοινά ποτήρια, μαχαιροπίρουνα και αντικείμενα. Εξαπλώνεται εύκολα σε σχολεία και οικογένειες.

Τι κάνουμε στο σπίτι

• Ξεκούραση και πολλά υγρά. Δροσερά ή ζεστά ροφήματα και μαλακές τροφές βοηθούν στην κατάποση.
• Στα φαρμακεία διατίθενται προϊόντα για την ανακούφιση από τον πονόλαιμο. Δείτε την κατηγορία πονόλαιμος και ρωτήστε τον φαρμακοποιό, ειδικά για παιδιά.
• Τα αντιβιοτικά αποφασίζει μόνο ο γιατρός. Αν δοθούν, ολοκληρώνεται η αγωγή όπως τη συνέστησε.
• Τα φάρμακα χορηγούνται μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού ή του φαρμακοποιού. Διαβάστε προσεκτικά το φύλλο οδηγιών χρήσης.
• Αλλάξτε την οδοντόβουρτσα μετά την ανάρρωση.
• Πλύσιμο χεριών, χωριστά ποτήρια, κάλυψη στόματος στον βήχα.

Γιατί δεν το αφήνουμε χωρίς εκτίμηση

Η μη αντιμετωπισμένη λοίμωξη μπορεί σπάνια να οδηγήσει σε περιαμυγδαλικό απόστημα, ρευματικό πυρετό ή σπειραματονεφρίτιδα. Γι' αυτό ο πονόλαιμος με πυρετό και χωρίς βήχα, ειδικά σε παιδί, χρειάζεται εκτίμηση από γιατρό.

Πότε να δείτε γιατρό

• Πονόλαιμος με πυρετό και διογκωμένες αμυγδαλές με πύο, χωρίς βήχα.
• Εξάνθημα που μοιάζει με οστρακιά.
• Πονόλαιμος που διαρκεί πάνω από μία εβδομάδα.
• Δυσκολία στην κατάποση, σιελόρροια, αδυναμία να ανοίξει το στόμα ή «βαριά» φωνή.
• Πυρετός που δεν πέφτει μετά από 2–3 ημέρες.
• Πόνος και πρήξιμο σε αρθρώσεις ή σκούρα ούρα μετά από λοίμωξη του λαιμού.

Αν υπάρχει δυσκολία στην αναπνοή ή το παιδί δεν μπορεί να καταπιεί ούτε το σάλιο του, καλέστε άμεσα το 166 ή το 112.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο κρατά ο στρεπτόκοκκος;

Συνήθως 3–7 ημέρες. Αν κάποιος είναι χειρότερος μετά από 2–3 ημέρες, δείτε γιατρό.

Πόσο μεταδοτικός είναι ο στρεπτόκοκκος;

Αρκετά. Χωρίς αγωγή, για αρκετές ημέρες· με αγωγή που ορίζει ο γιατρός, μέχρι περίπου 12–24 ώρες μετά την έναρξή της.

Πότε επιστρέφει το παιδί στο σχολείο;

Όταν δεν έχει πυρετό και έχουν περάσει τουλάχιστον 24 ώρες από την έναρξη της αγωγής, ή όπως ορίσει ο παιδίατρος.

Μπορώ να κολλήσω ξανά;

Ναι, δεν δημιουργείται σταθερή ανοσία. Μερικοί άνθρωποι είναι ασυμπτωματικοί φορείς.

Χρειάζεται πάντα αντιβίωση;

Όχι πάντα. Αποφασίζει ο γιατρός μετά την εξέταση.

Πώς ξεχωρίζει από την ιογενή αμυγδαλίτιδα;

Δεν ξεχωρίζει πάντα με το μάτι. Το γρήγορο τεστ ή η καλλιέργεια δίνουν απάντηση.

Πηγές

• NHS – Sore throat και Scarlet fever
• CDC – Group A Strep
• ECDC – Group A streptococcal infections

Οι πληροφορίες είναι γενικές και δεν αντικαθιστούν τη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Έχετε απορία; Στείλτε μας μήνυμα και θα σας απαντήσει φαρμακοποιός.