Aspirin: τι είναι το ακετυλοσαλικυλικό οξύ, οι μορφές 500 mg και τι να προσέξετε

Η Aspirin είναι ίσως το πιο γνωστό φάρμακο στον κόσμο, αλλά το όνομα καλύπτει περισσότερα από ένα σκευάσματα. Εδώ μιλάμε για τις μορφές των 500 mg (δισκία, Express, αναβράζοντα) και για την Aspirin-C με βιταμίνη C. Δεν αφορά τις χαμηλές περιεκτικότητες των 100 mg που χρησιμοποιούνται από τους γιατρούς για την καρδιά: αυτές είναι άλλη χρήση και δεν ξεκινούν ούτε διακόπτονται χωρίς ιατρική οδηγία. Εξηγούμε πραγματολογικά, με βάση το ΠΧΠ, χωρίς σύσταση και χωρίς δοσολογία.

Οι μορφές με μια ματιά

Τα ονόματα αναφέρονται πραγματολογικά, ως σκευάσματα που αναζητούνται. Επειδή το καθεστώς συνταγής μπορεί να διαφέρει ανά μορφή και περιεκτικότητα, γράφουμε μόνο όσα έχουμε επαληθεύσει.

Τι είναι το ακετυλοσαλικυλικό οξύ

Ανήκει στα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη (ΜΣΑΦ) και στα σαλικυλικά. Μειώνει την παραγωγή προσταγλανδινών και έτσι δρα στον πόνο, στον πυρετό και στη φλεγμονή. Επιπλέον επηρεάζει τη λειτουργία των αιμοπεταλίων, και γι' αυτό αυξάνει την τάση για αιμορραγία. Το φαινόμενο αυτό είναι ο λόγος που χρησιμοποιείται σε χαμηλές δόσεις από τους γιατρούς για την καρδιά, αλλά και ο λόγος που οι συνηθισμένες περιεκτικότητες απαιτούν προσοχή.

Ποιοι πρέπει να προσέχουν

Σύμφωνα με το ΠΧΠ της Aspirin 500 mg, το σκεύασμα δεν χρησιμοποιείται σε:

• υπερευαισθησία στο ακετυλοσαλικυλικό οξύ ή σε άλλα ΜΣΑΦ·
• ενεργό πεπτικό έλκος ή ιστορικό αιμορραγίας·
• σοβαρή νεφρική, ηπατική ή καρδιακή ανεπάρκεια·
• μαζί με μεθοτρεξάτη σε υψηλή εβδομαδιαία δόση (15 mg και άνω)·
• το τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης.

Και επιπλέον:

• Σύνδρομο Reye: το ΠΧΠ επισημαίνει ότι τα σκευάσματα με ακετυλοσαλικυλικό οξύ δεν πρέπει να χορηγούνται σε παιδιά και εφήβους με ιογενείς λοιμώξεις (γρίπη, ανεμοβλογιά), εκτός ιατρικής οδηγίας, λόγω κινδύνου συνδρόμου Reye. Δεν προτείνεται ως αντιπυρετικό στα παιδιά κάτω των 12 ετών.
• Στομάχι: κίνδυνος γαστρεντερικής αιμορραγίας, ιδίως σε χρόνια χρήση και στους ηλικιωμένους. Το αλκοόλ αυξάνει τη βλάβη.
• Άσθμα: σε μερικούς ανθρώπους με άσθμα, πολύποδες της μύτης ή χρόνια κνίδωση η ασπιρίνη προκαλεί κρίση.
• Νάτριο: οι αναβράζουσες μορφές περιέχουν νάτριο.

Αλληλεπιδράσεις

• Αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά: αυξημένος κίνδυνος αιμορραγίας.
• Άλλα ΜΣΑΦ (π.χ. ιβουπροφαίνη): κίνδυνος έλκους· επιπλέον η ιβουπροφαίνη μπορεί να μειώσει το καρδιοπροστατευτικό αποτέλεσμα της χαμηλής ασπιρίνης, γι' αυτό ρωτήστε τον γιατρό.
• Αντικαταθλιπτικά SSRI: κίνδυνος γαστρεντερικής αιμορραγίας.
• Αναστολείς ΜΕΑ και διουρητικά: επηρεάζεται η νεφρική λειτουργία.
• Μεθοτρεξάτη: βλ. παραπάνω.

Εγκυμοσύνη και θηλασμός

Αντενδείκνυται στο τρίτο τρίμηνο. Στο πρώτο και δεύτερο μόνο στη χαμηλότερη δόση και για το συντομότερο διάστημα, μετά από οδηγία γιατρού. Για τον θηλασμό το ΠΧΠ αναφέρει ότι η περιστασιακή χρήση θεωρείται ασφαλής, αλλά η συχνή χρήση απαιτεί συμβουλή γιατρού.

Για πόσο καιρό

Το ΠΧΠ αναφέρει ότι χωρίς ιατρική συμβουλή η αυτοθεραπεία δεν ξεπερνά τις 3 έως 5 ημέρες. Αν ο πόνος ή ο πυρετός συνεχίζονται, χρειάζεται εκτίμηση.

Πότε χρειάζεστε γιατρό

• Πόνος στο στήθος, δύσπνοια, ξαφνική αδυναμία ή διαταραχή ομιλίας: καλέστε 112.
• Μαύρα κόπρανα, αιματηρός έμετος, εύκολοι μώλωπες, αιμορραγία που δεν σταματά.
• Παιδί ή έφηβος με πυρετό ή ιογενή λοίμωξη: ρωτήστε τον παιδίατρο πριν δώσετε οτιδήποτε με ασπιρίνη.
• Έλκος, άσθμα, νεφρική ή ηπατική νόσος, αντιπηκτική αγωγή, εγκυμοσύνη.
• Πόνος ή πυρετός που επιμένει ή επιδεινώνεται.
• Παίρνετε ήδη χαμηλή ασπιρίνη για την καρδιά: ρωτήστε τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό πριν προσθέσετε άλλη.

Συχνές ερωτήσεις

Τι είναι η Aspirin;

Εμπορική ονομασία φαρμάκων με δραστική ουσία το ακετυλοσαλικυλικό οξύ. Στις 500 mg χρησιμοποιείται για ήπιους έως μέτριους πόνους και πυρετό.

Χρειάζεται συνταγή η Aspirin 500 mg;

Οι μορφές Aspirin 500 mg (δισκία και αναβράζοντα) και η Aspirin-C περιλαμβάνονται στον κατάλογο ΜΗΣΥΦΑ 2025 του Υπουργείου Υγείας: διατίθενται χωρίς συνταγή μόνο μέσα στο φαρμακείο. Για την Aspirin Express δεν έχουμε επαληθεύσει το καθεστώς· ανατρέξτε στο φύλλο οδηγιών.

Η Aspirin 500 είναι το ίδιο με τη χαμηλή ασπιρίνη των 100 mg;

Η ουσία είναι η ίδια, αλλά η χρήση διαφέρει. Η χαμηλή δόση για την καρδιά είναι ιατρική απόφαση. Μην ξεκινάτε ή διακόπτετε μόνοι σας.

Μπορώ να τη δώσω σε παιδί με πυρετό;

Όχι χωρίς οδηγία γιατρού, λόγω του συνδρόμου Reye. Ρωτήστε τον παιδίατρο ή τον φαρμακοποιό για τα κατάλληλα σκευάσματα.

Επιτρέπεται με αλκοόλ;

Αποφεύγεται, γιατί αυξάνει τον κίνδυνο βλάβης του στομάχου.

Τι διαφέρει από την παρακεταμόλη;

Η ασπιρίνη είναι αντιφλεγμονώδες και επηρεάζει τα αιμοπετάλια. Η παρακεταμόλη όχι. Δείτε το άρθρο παρακεταμόλη ή ιβουπροφαίνη.

Μη φαρμακευτικά και χρήσιμες σελίδες

Για τον πονοκέφαλο δείτε τη σελίδα ημικρανία και πονοκέφαλος, για τα μυϊκά τη σελίδα κράμπες και μυϊκός πόνος και για το κρυολόγημα τη σελίδα κρυολόγημα. Οι σελίδες αυτές αφορούν μη φαρμακευτικά μέτρα και προϊόντα που δεν είναι φάρμακα και δεν αντικαθιστούν την ιατρική εκτίμηση. Για οποιαδήποτε απορία ρωτήστε τον φαρμακοποιό.

Τα φάρμακα χορηγούνται μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού ή του φαρμακοποιού. Διαβάστε προσεκτικά το φύλλο οδηγιών χρήσης.

Πηγές

• Aspirin 500 mg δισκία (Bayer Hellas): Περίληψη Χαρακτηριστικών Προϊόντος και φύλλο οδηγιών (ΕΟΦ), όπως δημοσιεύονται στη βάση Mediately Ελλάδας
• Υπουργείο Υγείας: Αναθεώρηση καταλόγου Μη Συνταγογραφούμενων Φαρμάκων (ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ.) για το έτος 2025 (Δ3(α) 38203/10-9-2025) και συνημμένος Πίνακας αναθεώρησης
• NHS: Aspirin for pain relief; Reye's syndrome
• EMA: Acetylsalicylic acid-containing medicines — product information

Οι πληροφορίες είναι γενικές, αναφέρονται πραγματολογικά στα ονόματα σκευασμάτων και δεν αποτελούν σύσταση για συγκεκριμένο προϊόν ούτε αντικαθιστούν τη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Έχετε απορία; Στείλτε μας μήνυμα και θα σας απαντήσει φαρμακοποιός.