Πόνος στο στομάχι: αιτίες, φούσκωμα, χάπια για το στομάχι και πότε χρειάζεται γιατρός

Ο πόνος στο στομάχι είναι ίσως το πιο συχνό ενόχλημα που ακούμε στον πάγκο, και σχεδόν πάντα κάτω από αυτή τη φράση χωράνε πολλά διαφορετικά πράγματα: από ένα απλό φούσκωμα μέχρι κάτι που θέλει εξέταση. Εδώ θα δείτε πού ακριβώς πονά και τι σημαίνει αυτό, ποιες είναι οι συχνές αιτίες, τι βοηθά και τι είναι οι κατηγορίες των «χαπιών για το στομάχι», καθώς και τα σημάδια που δεν πρέπει να αγνοήσετε.

Πού πονά: οι βασικές περιοχές

Συχνές αιτίες

• Δυσπεψία και καούρα: πλήρες γεύμα, λιπαρά, καφές, αλκοόλ, γρήγορο φαγητό. Δείτε και το σχετικό μας οδηγό για την καούρα και τη δυσπεψία.
• Γαστρίτιδα: ερεθισμός του βλεννογόνου, συχνά από αλκοόλ, κάπνισμα, στρες, φάρμακα ή το μικρόβιο Helicobacter pylori.
• Αέρια και φούσκωμα: κατάποση αέρα, ανθρακούχα, όσπρια, ζυμώσεις. Δείτε τον τυμπανισμό.
• Γαστρεντερίτιδα: πόνος με διάρροια, ναυτία ή εμετό, συχνά από ιό ή τροφή.
• Ευερέθιστο έντερο: κράμπες με αλλαγές στις κενώσεις. Δείτε το ευαίσθητο έντερο.
• Άγχος και στρες: το στομάχι «σφίγγει» όταν είμαστε αγχωμένοι, και το άγχος επιδεινώνει τα περισσότερα ενοχλήματα του πεπτικού.

Τι βοηθά χωρίς φάρμακο

• Μικρά, συχνά γεύματα αντί για λίγα και βαριά· αργό μάσημα.
• Λιγότερα λιπαρά, τηγανητά, πικάντικα, αλκοόλ, καφές και ανθρακούχα.
• Διακοπή καπνίσματος.
• Να μην ξαπλώνετε αμέσως μετά το φαγητό· το τελευταίο γεύμα 2–3 ώρες πριν τον ύπνο.
• Ήπια περπατήματα μετά το φαγητό, και ζεστό ρόφημα όπως χαμομήλι.
• Ημερολόγιο τροφών, αν υποψιάζεστε ότι κάτι συγκεκριμένο σας ενοχλεί.

Τα «χάπια για το στομάχι»: οι κατηγορίες

Δεν υπάρχει ένα «χάπι για το στομάχι»· κάθε κατηγορία έχει διαφορετικό στόχο. Παρακάτω αναφέρουμε πραγματολογικά ποιες υπάρχουν. Η επιλογή εξαρτάται από το σύμπτωμα και αποφασίζεται με τον φαρμακοποιό ή τον γιατρό.

Η χρήση, η δοσολογία και η διάρκεια είναι όπως ορίζει το φύλλο οδηγιών ή ο γιατρός. Μην παίρνετε αντιόξινα ή άλλα σκευάσματα για μεγάλο διάστημα χωρίς να έχει γίνει εκτίμηση της αιτίας· αν χρειάζεστε τακτικά φάρμακο για το στομάχι, αυτό από μόνο του είναι λόγος να μιλήσετε με γιατρό. Τα αντιόξινα μπορεί να επηρεάσουν την απορρόφηση άλλων φαρμάκων, γι' αυτό ρωτήστε αν παίρνετε και άλλη αγωγή. Τα σπασμολυτικά δεν ταιριάζουν σε όλους (π.χ. γλαύκωμα, προστάτης, ταχυκαρδία), και σε εγκυμοσύνη ή θηλασμό ρωτήστε πρώτα τον γιατρό.

Προσοχή με τα αντιφλεγμονώδη: τα ΜΣΑΦ (π.χ. ιβουπροφαίνη, ασπιρίνη, δικλοφενάκη) μπορεί να ερεθίσουν το στομάχι και σε ορισμένους να προκαλέσουν έλκος ή αιμορραγία. Αν πονά το στομάχι σας, ρωτήστε τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό πριν πάρετε ΜΣΑΦ για άλλον πόνο.

Τα φάρμακα χορηγούνται μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού ή του φαρμακοποιού. Διαβάστε προσεκτικά το φύλλο οδηγιών χρήσης.

Πότε να δείτε γιατρό

Καλέστε άμεσα 166 ή 112 αν:

• Ο πόνος επεκτείνεται στο στήθος, το χέρι, την πλάτη ή το σαγόνι, ή συνοδεύεται από δύσπνοια, κρύο ιδρώτα ή λιποθυμία (μπορεί να είναι καρδιακό επεισόδιο).
• Ο πόνος είναι πολύ έντονος και ξαφνικός, με σκληρή κοιλιά.
• Κάνετε εμετό με αίμα ή με υλικό που μοιάζει με κόκκους καφέ.
• Έχετε μαύρα, πισσώδη κόπρανα, ιδίως με ζάλη, ωχρότητα ή εξάντληση.
• Ο πόνος εντοπίζεται κάτω δεξιά, αυξάνεται και συνοδεύεται από πυρετό ή ναυτία (πιθανή σκωληκοειδίτιδα): πηγαίνετε στα επείγοντα.

Επισκεφθείτε γιατρό το συντομότερο αν:

• Τα κόπρανά σας έχουν κόκκινο αίμα.
• Είστε έγκυος και έχετε πόνο στην κοιλιά.
• Έχετε ανεξήγητη απώλεια βάρους, ή δυσκολία στην κατάποση.
• Είστε πάνω από 55 ετών με νέα, επίμονα συμπτώματα.
• Ο πόνος διαρκεί πάνω από 1–2 εβδομάδες ή επανέρχεται συχνά.
• Υπάρχει επίμονος εμετός, ή σημάδια αφυδάτωσης (ξηρό στόμα, λίγα ούρα, ζάλη).
• Πρόκειται για παιδί ή βρέφος με έντονο πόνο, πυρετό ή αφυδάτωση.

Συχνές ερωτήσεις

Γιατί πονά το στομάχι μου όταν είμαι νηστικός/ή;

Συχνά σχετίζεται με το οξύ του στομάχου και τη γαστρίτιδα. Αν επιμένει ή υποτροπιάζει, αξίζει εξέταση από γιατρό.

Τι διαφέρει ο πόνος της γαστρίτιδας από των αερίων;

Η γαστρίτιδα δίνει συνήθως καύσο στο επιγάστριο· τα αέρια δίνουν φούσκωμα και κράμπες που υποχωρούν με αποβολή αέρα. Δεν είναι πάντα εύκολο να ξεχωρίσουν.

Ποια χάπια για το στομάχι κάνουν για το φούσκωμα;

Για το φούσκωμα χρησιμοποιούνται συνήθως σκευάσματα σιμεθικόνης. Ρωτήστε τον φαρμακοποιό για το πιο κατάλληλο.

Κάνουν τα αντιόξινα για καθημερινή χρήση;

Όχι ως σταθερή λύση. Αν χρειάζεστε φάρμακο κάθε μέρα, μιλήστε με γιατρό για να βρεθεί η αιτία.

Το Buscopan χρειάζεται συνταγή;

Ρωτήστε τον φαρμακοποιό αν χρειάζεται συνταγή για το συγκεκριμένο σκεύασμα. Περιέχει βουτυλοσκοπολαμίνη και δεν ταιριάζει σε όλους.

Μπορεί το άγχος να προκαλέσει πόνο στο στομάχι;

Ναι, το άγχος μπορεί να προκαλέσει ή να επιδεινώσει πόνο, καούρα και διάρροια. Αν ανησυχείτε, ενημερώστε τον γιατρό.

Πηγές

• NHS: Stomach ache και Indigestion
• NICE Clinical Knowledge Summaries: Dyspepsia - unidentified cause και Gastro-oesophageal reflux disease
• NICE: Gastro-oesophageal reflux disease and dyspepsia in adults
• Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA): πληροφορίες προϊόντων
• Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ)

Οι πληροφορίες είναι γενικές και δεν αντικαθιστούν τη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Έχετε απορία; Στείλτε μας μήνυμα και θα σας απαντήσει φαρμακοποιός.