Ροδόχρους πιτυρίαση: τι είναι, πώς μοιάζει και πόσο κρατά

Η ροδόχρους πιτυρίαση (pityriasis rosea) είναι ένα καλοήθες δερματικό εξάνθημα που εμφανίζεται συνήθως σε εφήβους και νέους ενήλικες. Ξεκινά με μία μεγάλη κηλίδα και, μετά από λίγες ημέρες, ακολουθούν πολλές μικρότερες στον κορμό. Ανησυχεί, επειδή μοιάζει με μύκητες ή άλλες δερματοπάθειες, αλλά υποχωρεί από μόνη της. Εδώ θα δείτε τι είναι, πώς φαίνεται, πόσο κρατά και τι βοηθά το δέρμα. Δεν είναι το ίδιο με τη ροδόχρου ακμή (rosacea), που είναι διαφορετική πάθηση του προσώπου.

Τι είναι

Είναι αυτοπεριοριζόμενο εξάνθημα. Η ακριβής αιτία δεν είναι γνωστή· υποψιάζονται ότι συνδέεται με επανενεργοποίηση ορισμένων ιών του έρπητα (HHV-6 και HHV-7), χωρίς όμως να θεωρείται μεταδοτική στην πράξη. Συχνότερα εμφανίζεται άνοιξη και φθινόπωρο και, σε μερικούς, μετά από ιογενή λοίμωξη.

Πώς μοιάζει

• Πρώτη κηλίδα (herald patch): μία οβάλ, ροζ ή σομόν κηλίδα, 2–10 cm, με λεπτή φολίδα στο εσωτερικό περιθώριο, συνήθως στον κορμό.
• Μετά από 1–2 εβδομάδες: πολλές μικρότερες οβάλ κηλίδες στον κορμό, στην πλάτη, στον λαιμό και στα άνω άκρα, που διατάσσονται κατά τις γραμμές του δέρματος, σαν «χριστουγεννιάτικο δέντρο» στην πλάτη.
• Ήπια έως μέτρια φαγούρα σε ορισμένους ανθρώπους.
• Σπανιότερα ήπια κόπωση ή πονοκέφαλος πριν το εξάνθημα.

Το πρόσωπο, οι παλάμες και τα πέλματα συνήθως δεν προσβάλλονται.

Πόσο κρατά

Συνήθως 6 έως 8 εβδομάδες, μερικές φορές έως 12 και σπάνια περισσότερο. Μετά την υποχώρηση μπορεί να μείνει προσωρινά ανοιχτόχρωμη ή σκουρότερη κηλίδα, ειδικά σε πιο σκούρο δέρμα, που φεύγει σταδιακά. Η υποτροπή είναι σπάνια.

Τι μπορεί να μοιάζει

Γι' αυτό, αν δεν έχει γίνει διάγνωση, αξίζει μια πρώτη εξέταση από δερματολόγο.

Φροντίδα του δέρματος

Δεν υπάρχει προϊόν που να «κόβει» την πορεία της, γιατί υποχωρεί μόνη της. Στόχος είναι η άνεση:

• Χλιαρά ντουζ, σύντομα, με ήπιο καθαριστικό χωρίς άρωμα.
• Τακτική ενυδάτωση με μαλακτικές κρέμες ή γαλακτώματα. Δείτε προτάσεις για το ξηρό δέρμα.
• Αποφύγετε ζεστό νερό, έντονο τρίψιμο, σκληρά σφουγγάρια και ερεθιστικά ρούχα· προτιμήστε βαμβακερά.
• Αποφύγετε τον ιδρώτα και την υπερθέρμανση, που αυξάνουν τη φαγούρα.
• Δεν υπάρχει σαφής τεκμηρίωση ότι ο ήλιος βοηθά. Αν εκτίθεστε, χρησιμοποιήστε αντηλιακό και αποφύγετε το έγκαυμα. Συζητήστε το με τον γιατρό.

Αν η φαγούρα είναι έντονη, ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός θα σας συμβουλεύσει.

Είναι μεταδοτική;

Δεν θεωρείται μεταδοτική με την έννοια ότι θα κολλήσει η οικογένεια, και δεν χρειάζεται απομόνωση ούτε αποχή από το σχολείο.

Εγκυμοσύνη

Αν εμφανιστεί σε έγκυο, ειδικά στο πρώτο τρίμηνο, επισκεφθείτε γιατρό (γυναικολόγο και δερματολόγο), καθώς έχουν αναφερθεί συσχετίσεις με επιπλοκές στην πρώιμη κύηση, όπως αποβολή. Το εξάνθημα πρέπει να εξεταστεί και να επιβεβαιωθεί.

Πότε να δείτε γιατρό

• Πρώτη φορά που βλέπετε τέτοιο εξάνθημα, ώστε να επιβεβαιωθεί η διάγνωση.
• Εμφάνιση σε παλάμες, πέλματα ή στοματική κοιλότητα.
• Εξάνθημα που διαρκεί πάνω από 3 μήνες ή υποτροπιάζει.
• Έντονη φαγούρα που διαταράσσει τον ύπνο.
• Πυρετός, πόνος στις αρθρώσεις ή γενική κακουχία.
• Εγκυμοσύνη ή πιθανή έκθεση σε σεξουαλικά μεταδιδόμενη λοίμωξη.

Αν το εξάνθημα συνοδεύεται από πρήξιμο προσώπου ή δυσκολία στην αναπνοή, καλέστε το 166 ή το 112.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο κρατά η ροδόχρους πιτυρίαση;

Συνήθως 6–8 εβδομάδες, με ευρύ εύρος έως 12 εβδομάδες.

Είναι η ροδόχρους πιτυρίαση σοβαρή;

Όχι, είναι καλοήθης και υποχωρεί από μόνη της. Η επίσκεψη στον γιατρό γίνεται για να αποκλειστούν άλλες παθήσεις.

Είναι το ίδιο με τη ροδόχρου ακμή;

Όχι. Η rosacea είναι χρόνια πάθηση του προσώπου με ερυθρότητα. Η πιτυρίαση είναι παροδικό εξάνθημα του κορμού.

Μπορώ να κάνω θάλασσα;

Συνήθως ναι, με προστασία από τον ήλιο και καλή ενυδάτωση μετά. Αν ερεθίζεται, αποφύγετε τον ιδρώτα και το αλάτι.

Θα ξανασυμβεί;

Σπάνια. Οι περισσότεροι άνθρωποι την εμφανίζουν μία φορά.

Φεύγουν τα σημάδια;

Ναι, σταδιακά, μέσα σε εβδομάδες έως μήνες.

Πηγές

• NHS – Pityriasis rosea
• NICE CKS – Pityriasis rosea
• British Association of Dermatologists – Patient information leaflet: Pityriasis rosea

Οι πληροφορίες είναι γενικές και δεν αντικαθιστούν τη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Έχετε απορία; Στείλτε μας μήνυμα και θα σας απαντήσει φαρμακοποιός.