Πότε το μούδιασμα είναι ανησυχητικό και πότε όχι

Το μούδιασμα, ή αλλιώς παραισθησία, είναι η αίσθηση ότι ένα μέρος του σώματος «κοιμήθηκε»: μυρμήγκιασμα, τσιμπήματα, μειωμένη αίσθηση ή αίσθημα βάρους. Σχεδόν όλοι το έχουμε νιώσει όταν καθίσαμε με σταυρωμένα πόδια. Τις περισσότερες φορές είναι πρόσκαιρο και αβλαβές. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που το μούδιασμα είναι το πρώτο σημάδι κάτι σοβαρότερου. Σε αυτόν τον οδηγό θα δούμε πώς ξεχωρίζουμε τα δύο και τι μπορούμε να κάνουμε.

Πότε το μούδιασμα είναι συνήθως αθώο

Ο συνηθέστερος λόγος είναι η προσωρινή πίεση σε ένα νεύρο ή μείωση της ροής του αίματος λόγω στάσης του σώματος. Τυπικά χαρακτηριστικά:

• εμφανίζεται μετά από παρατεταμένη ίδια στάση (ύπνος πάνω στο χέρι, κάθισμα με σταυρωμένα πόδια, ακούμπημα του αγκώνα),
• περνά μέσα σε λίγα λεπτά όταν αλλάξετε θέση και κουνήσετε το μέλος,
• δεν συνοδεύεται από αδυναμία, πόνο ή άλλα συμπτώματα,
• δεν επαναλαμβάνεται συνεχώς.

Συνήθεις αιτίες επίμονου ή επαναλαμβανόμενου μουδιάσματος

Ο πίνακας είναι ενδεικτικός. Η αιτία προσδιορίζεται μόνο από τον γιατρό, μετά από ιστορικό, εξέταση και, όπου χρειάζεται, εξετάσεις αίματος ή απεικόνιση.

Σημάδια που δείχνουν ότι το μούδιασμα είναι επείγον

Καλέστε αμέσως το 112 αν το μούδιασμα εμφανιστεί ξαφνικά και συνοδεύεται από κάποιο από τα παρακάτω, γιατί μπορεί να πρόκειται για εγκεφαλικό επεισόδιο:

• μούδιασμα ή αδυναμία στο πρόσωπο, το χέρι ή το πόδι, ειδικά στη μία πλευρά του σώματος,
• παραμόρφωση του προσώπου ή πτώση του χείλους,
• δυσκολία στην ομιλία ή στην κατανόηση,
• ξαφνική θολή όραση ή διπλωπία,
• ξαφνικός ίλιγγος, απώλεια ισορροπίας ή έντονος πονοκέφαλος,
• σύγχυση.

Επείγον είναι και το μούδιασμα στο αριστερό χέρι, το σαγόνι ή τον ώμο όταν συνοδεύεται από πόνο ή πίεση στο στήθος, δύσπνοια, εφίδρωση ή ναυτία. Το ίδιο ισχύει για μούδιασμα στην περιοχή των γλουτών και των έσω μηρών (σαν σέλα) μαζί με δυσκολία στην ούρηση ή τις κενώσεις ή με απότομη αδυναμία στα πόδια, μετά από πόνο στη μέση.

Πώς να ανακουφιστείτε από ένα αθώο μούδιασμα

Όταν το μούδιασμα οφείλεται σε στάση, συνήθως βοηθούν απλές κινήσεις:

• αλλάξτε στάση και αποφύγετε την πίεση στο σημείο,
• κινήστε ή τινάξτε ελαφρά το μέλος, κάντε απαλές κυκλικές κινήσεις στον καρπό ή τον αστράγαλο,
• περπατήστε λίγο, ώστε να επανέλθει η κυκλοφορία,
• αν δουλεύετε πολλές ώρες σε υπολογιστή, κάντε διαλείμματα κάθε 30–60 λεπτά και ελέγξτε την εργονομία του καρπού και της καρέκλας.

Αν το μούδιασμα επανέρχεται, δεν «σταματά» με δικές μας ενέργειες· χρειάζεται να βρεθεί η αιτία του, και αυτό είναι δουλειά του γιατρού.

Ρόλος της διατροφής και των βιταμινών

Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β, όπως η Β12 και η Β6, συμβάλλουν στη φυσιολογική λειτουργία του νευρικού συστήματος, σύμφωνα με εγκεκριμένους ισχυρισμούς της ΕΕ. Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα συμπλήρωμα θα απαλλάξει από το μούδιασμα. Αν υπάρχει ανεπάρκεια, ο γιατρός θα την επιβεβαιώσει με εξέταση και θα προτείνει τι χρειάζεται. Προσοχή, η μακροχρόνια λήψη πολύ υψηλών δόσεων Β6 έχει συνδεθεί με περιφερική νευροπάθεια, οπότε μην υπερβαίνετε τις ενδείξεις της ετικέτας χωρίς συμβουλή. Περισσότερα στις σελίδες μας για το νευρικό σύστημα, το σύμπλεγμα Β και στο άρθρο Ποια βιταμίνη Β12 να πάρω.

Συμβουλή φαρμακοποιού

Κρατήστε ένα μικρό ημερολόγιο: πού ακριβώς νιώθετε μούδιασμα, πότε, πόσο διαρκεί και τι κάνατε πριν. Οι πληροφορίες αυτές βοηθούν πολύ τον γιατρό. Μην αγνοείτε το μούδιασμα στα πόδια αν έχετε διαβήτη και κοιτάτε καθημερινά τα πέλματα για πληγές που δεν αισθάνεστε.

Πότε να πάτε στον γιατρό

• Το μούδιασμα διαρκεί πάνω από λίγες ημέρες ή επανέρχεται συχνά.
• Αφορά και τα δύο πόδια ή και τα δύο χέρια και επεκτείνεται σταδιακά.
• Συνοδεύεται από αδυναμία, χάσιμο της λεπτής κίνησης (π.χ. πέφτουν αντικείμενα), πόνο ή καύσο.
• Έχετε διαβήτη, πίνετε τακτικά αλκοόλ, ακολουθείτε αυστηρή vegan διατροφή ή έχετε ιστορικό γαστρεντερικής νόσου.
• Εμφανίστηκε μετά από τραυματισμό ή πτώση.
• Είστε έγκυος και το μούδιασμα στα χέρια σάς ενοχλεί τη νύχτα.

Συχνές ερωτήσεις

Το μούδιασμα στο αριστερό χέρι σημαίνει έμφραγμα;

Όχι κατ' ανάγκην. Αν όμως συνοδεύεται από πίεση ή πόνο στο στήθος, δύσπνοια, εφίδρωση ή ναυτία, καλέστε αμέσως το 112.

Γιατί μουδιάζουν τα χέρια το βράδυ;

Συχνά οφείλεται σε στάση του καρπού ή του αγκώνα στον ύπνο ή σε σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα. Αν επαναλαμβάνεται, αξίζει εξέταση από γιατρό.

Το άγχος προκαλεί μούδιασμα;

Ναι, ο υπεραερισμός σε κρίση πανικού μπορεί να προκαλέσει μούδιασμα στα χέρια και γύρω από το στόμα. Επειδή όμως τα συμπτώματα μοιάζουν με άλλα προβλήματα, μην το αποδίδετε μόνοι σας στο άγχος αν είναι η πρώτη φορά.

Πώς να σταματήσω το μούδιασμα;

Αν οφείλεται σε στάση, αρκεί να αλλάξετε θέση και να κινηθείτε. Αν επανέρχεται, δεν υπάρχει γενική λύση, γιατί εξαρτάται από την αιτία, και χρειάζεται εκτίμηση από γιατρό.

Πηγές

• NHS – Pins and needles
• NHS – Stroke: symptoms (FAST)
• Mayo Clinic – Numbness: Symptoms and causes / When to see a doctor
• NIH Office of Dietary Supplements – Vitamin B12 and Vitamin B6 Fact Sheets
• EFSA – Εγκεκριμένοι ισχυρισμοί υγείας για βιταμίνες Β (Κανονισμός ΕΕ 432/2012)
• ΕΚΑΒ / Ευρωπαϊκός αριθμός έκτακτης ανάγκης 112

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξέταση από γιατρό. Για απορίες σχετικά με τη διατροφή και τα συμπληρώματα, Στείλτε μας μήνυμα.